15

Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı Dr. Ahmet Bağcı, iklim değişikliğinin tarım sektörüne etkilerini ve TARSİM'in stratejik rolünü değerlendirdi. Bağcı, geçtiğimiz yıl don afeti nedeniyle üreticilere 23,1 milyar TL ödeme yapıldığını vurguladı.

Bugünün dünyasında karşılaştığımız en büyük çevresel tehditlerden birisi iklim değişikliğidir. Bu evrensel sorun, sadece bireyleri, ülkeleri değil, dünyamızı da olumsuz yönde etkilemekte ve gezegenimizin sürdürülebilirliği için ciddi bir risk oluşturmaktadır. 

İklim değişikliğinin fiziksel temeli hakkında bugüne kadarki en kapsamlı bilgileri içeren Hükümetler arası İklim Değişikliği Paneli'nin (IPCC) 6. Değerlendirme Raporu, dünya ikliminin değiştiğini ve bu durumun artık kaçınılmaz ve geri döndürülemez olduğunu bilimsel verilerle ortaya koyuyor. İklim değişikliği; deniz seviyesindeki yükselmeler, eriyen buzullar, sıcak hava dalgaları, seller ve kuraklıklar olarak kendini gösteriyor. 

İklim değişikliğinin olumsuz etkilerini yıllar itibarıyla ülkemizde de daha sık ve şiddetli bir şekilde hissediyoruz. Türkiye eşsiz bir coğrafyada yer alarak, iklim ve doğal kaynak çeşitliliğine sahip bir ülke. Bu zenginlik, Türkiye’nin yedi coğrafi bölgesinde çok çeşitli tarımsal ürünlerin yetiştirilmesine olanak sağlarken, diğer taraftan iklim değişikliği; birçok farklı riski ve senaryoyu da beraberinde getiriyor. 

Hükümetler arası İklim Değişikliği Paneli’ne göre Türkiye’nin de içinde yer aldığı Akdeniz Havzası, iklim değişikliğinden en fazla etkilenecek bölgelerden biridir. Türkiye’de özellikle 2018 yılından itibaren meteorolojik afetlerin oluşum sayılarında belirgin bir artış görülmektedir. Türkiye’de iklim değişikliğine bağlı olarak artması öngörülen doğal afetler; orman yangınları, fırtınalar, seller, dolu, sıcak hava dalgaları, heyelan ve çığ olarak sıralanmaktadır.

Türkiye’de 86 milyonluk nüfusu besleyen bir sektör olan tarım, sosyoekonomik açıdan öncelikli sektör olup, nüfusun ihtiyaç duyduğu gıda temininde başat konumdadır. Bununla birlikte iklim değişikliğinden en fazla etkilenen alanlardan da birisidir.

Ülkemiz; kalkınma öncelikleri ve uluslararası gelişmeleri de göz önünde bulundurarak, ekonomik, sosyal ve çevresel konuları dengeli bir şekilde ele almakta ve sürdürülebilir kalkınma yolunda ilerlemeyi hedeflemektedir. Tarım ve Orman Bakanlığı olarak vizyonumuz, Türkiye Yüzyılı’nda; tarım, orman ve su kaynaklarında sürdürülebilir ve güvenli bir gelecek inşa etmektir. Tarım sektörünün son dönemde yakaladığı büyüme ivmesini, gelecek dönemlerde de sürdürülebilir kılmak ve gıda arzı güvenliğini sağlamak üzere çalışmalarımız tüm hızıyla ve aralıksız bir şekilde devam etmektedir.

Ülkemizde Tarımın Güvencesi: TARSİM 

Tarımsal üretim sürecindeki risk yönetiminin stratejik önemi her geçen gün artmaktadır. Tarım sigortası tarımda risk yönetimini sağlamak için en etkili ve modern yöntemlerden birisidir. Ülkemizde 21 yıldır faaliyetlerine devam eden TARSİM, tarımın sürdürülebilirliği için üreticimizin emeğini ve alın terini korumaktadır. Üreticilerimizin tarım alanındaki risklerle mücadelesine katkı sağlayan bu Sistem, bugün dünyadaki pek çok ülkeye de ilham vererek, örnek alınan bir model haline gelmiştir. Örneğin, Azerbaycan'da uygulanan tarım sigortası sistemi, TARSİM modeli temel alınarak, Türkiye'nin rehberliğinde kurulan ve Agrar Sigorta Fondu tarafından işletilen, priminin %50'si Devlet destekli bir yapı olarak faaliyetlerine devam etmektedir. 

TARSİM, 2005 yılında Tarım Sigortaları Kanunu ile kurulmuş olup 2006 yılından itibaren faaliyetlerine devam etmektedir. Kar amacı taşımayan ve tamamen gönüllülük esasına dayanan Devlet Destekli Tarım Sigortaları Sistemi’nde Devlet prim desteği oranı kuruluşundan itibaren zaman içinde artarak günümüzde %70’e kadar ulaşmıştır. Üreticilerimize, tarımın her alanına dokunan sigorta branşlarıyla geniş teminat kapsamı, çeşitli indirim ve ödeme kolaylıkları sunulmaktadır. Başta üreticilerimiz olmak üzere, tüm paydaşlarımızın ihtiyaç ve beklentilerini karşılama gayreti içerisinde; her yıl sahadan alınan geri bildirimlerle teminat kapsamı aktüeryal ve sigortacılık ilkeleri çerçevesinde genişletilmektedir.

Geçtiğimiz Yıl Don Sebebiyle Sigortalı Üreticilere 23 Milyar TL Hasar Ödemesi Yapıldı 

2025 yılı, Türkiye ve dünya genelinde meteorolojik afetler ve hava olayları açısından oldukça yoğun ve ekstrem bir yıl olarak kayıtlara geçti. Şubat ayında Akdeniz Bölgemizde, Mart ayında Ege Bölgemizde, Nisan ayında ise ülkemiz genelinde meydana gelen sıcaklık düşüşleri ile birlikte son yılların en büyük don olaylarından birisini yaşandı. Sıcaklık yer yer eksi 15 derecelere kadar düştü. Önceki yıllarda lokal düzeyde bölgesel olarak etkilenmeler olurdu ancak Türkiye genelinde yaşanan don hadisesi nedeniyle ağırlıklı olarak meyve grubunda etkilenmeler meydana geldi. Stratejik ürünlerle ilgili olarak gıda arz güvenliğimiz açısından hamdolsun bir tehlike söz konusu olmadı. Bakanlığımız süreci ilk günden itibaren çok yakından takip etti. 

TARSİM Sistemi çerçevesinde, tüm tarım sigortası branşlarında 600 bin adet civarında hasar ihbarı alındı. Bitkisel üretimde, don ve dolu gibi ihbar nedenleri üst sıralarda yer aldı. 

Tarım Sigortaları Havuzu eksperleri aracılığıyla sahadaki hasar tespit çalışmaları büyük bir titizlikle yürütüldü. Yine Bakanlığımız İl-İlçe teşkilatları ve TARSİM Genel Müdürlük ile Bölge Müdürlüklerindeki yetkililer yapılan işlemleri çok yakından takip etti. 

TARSİM’in uzun yıllardır faaliyet göstermesi, insan kaynağının alanında deneyimli ve alt yapısının güçlü olması, hasar tespit işlemlerinde ise teknolojinin en ileri yöntemlerinden faydalanılmasıyla bu olağanüstü dönem de dahi iş süreçlerinde hiçbir aksama ve gecikme yaşanmadı. Aksine tespitler ve dosya işlemleri olası mağduriyetlerin önüne geçilmesi için çok hızlı bir şekilde tamamlandı. Bu doğrultuda tarım sigortasının tarımsal üretim açısından kilit rolü tekrar görülmüş oldu. Sistem bu süreçten alnının akıyla çıktı. Yaşanan don afeti özelinde hasar dosya işlemleri tamamlanan sigortalı üreticilere 23.1 milyar TL hasar ödemesi gerçekleştirildi. Yıl sonu itibarıyla ise tüm tarım sigortası branşlarında ürünleri ve hayvanları çeşitli nedenlerden ötürü zarar gören üreticilere toplamda 35 milyar TL hasar ödemesi yapıldı. 

Üreticilerimiz Tedbiri Elden Bırakmadan Tarım Sigortalarını Mutlaka Zamanında Yaptırmalı

Yeni üretim sezonunda geçtiğimiz yıl yaşanan hadiselerin tekrar yaşanmaması ve tarımsal faaliyetleri sekteye uğratmaması en büyük temennimiz. Ancak hayatın doğal akışında yer alan risklere karşı her zaman hazırlıklı olmak durumundayız. 

Üreticimizin alın teri bizim için çok önemli. Bakanımız Sayın İbrahim YUMAKLI’nın da her zaman ifade ettiği gibi; Gelecek Tarımsız, Tarım Sigortasız Olmaz! Tarımsal üretimin şansa bırakılmaması gerektiğini ve emeklerin mutlaka tarım sigortası ile güvence altına alınması gerektiğine inanıyoruz. Tüm üreticilerimize de %70’e varan Devlet prim desteği ve sunulan indirim imkânlarından faydalanarak tarım sigortalarını yaptırmaları çağrısında bulunmak istiyorum. 

Tarım Sigortası Poliçesi Düzenletmek İçin İlk Adım: Kayıtlılık

Sistem’in yaygınlaştırılmasına, üreticilerimizin bilinçlendirilmesine yönelik tanıtım ve bilgilendirme çalışmalarımıza her zamankinden çok daha büyük bir hassasiyetle devam ediyoruz. Bakanlıklarımız, il ve ilçe teşkilatlarımız ile birlikte Sistem’in kıymetli paydaşları da bu süreçte önemli katkılar sağlıyor. 

2026 yılı Çiftçi Kayıt Sistemi (ÇKS) başvuruları, Türkiye genelinde 1 Eylül 2025 Pazartesi günü itibarıyla başlamıştı. Bu sistem, çiftçilerimizin tarımsal faaliyetlerini resmi olarak kayıt altına alarak, Devlet’in sunduğu çeşitli destekleme ve teşvik programlarından yararlanmalarını sağlıyor. Bu desteklemelerden birisi de, Devlet Destekli Tarım Sigortası yani TARSİM. 

Üreticilerimiz poliçelerini düzenletebilmek için öncelikle Tarım ve Orman Bakanlığımızın kayıt sistemlerine kayıt yaptırmalı ya da mevcut kayıtlarını güncellemelidir. Tarım sigortası yaptırmaya karar verdiklerinde ise, bitkisel ürün sigortası branşı özelinde ürünlere göre değişiklik gösteren son poliçe kabul tarihlerine dikkat etmelidir. Söz konusu tarihlere, www.tarsim.gov.tr üzerinden kolaylıkla ulaşabilirler. Daha sonra TARSİM’e üye sigorta şirketlerinin yetkili acentelerine başvurarak, poliçe tanzim edebilmektedirler. Daha detaylı bilgi edinmek üzere ALO TARSİM 172 Çağrı Merkezi de 7/24 üreticimize hizmet vermektedir. 

Hayvan hayat sigortalarında ve sera sigortasında ise tarım sigortası poliçeleri her zaman düzenlenebiliyor ve böyle bir kriter bulunmuyor. 

Türkiye Yüzyılı vizyonu doğrultusunda tarım sektörümüzün gelişmesi ve güçlenmesi için tüm paydaşlarımızla birlikte gereken gayreti azami düzeyde göstermeye ve bundan önce olduğu gibi bundan sonraki süreçte de üreticilerimizin her daim yanlarında olmaya devam edeceğiz. 

Dr. Ahmet BAĞCI 
Tarım ve Orman Bakan Yardımcısı 
Tarım Sigortaları Havuzu – TARSİM Yönetim Kurulu Başkanı